Ayasofya'da Kritik Restorasyon Aşaması: Kubbe Pencereleri Yer Değiştiriyor, Güçlendirme Çalışmaları Başladı

16.01.2026 By Selin Acar Kultur-sanat

Ayasofya'da Kritik Restorasyon Aşaması: Kubbe Pencereleri Yer Değiştiriyor, Güçlendirme Çalışmaları Başladı

İstanbul'un tarihi simgelerinden Ayasofya-i Kebir Camisi'nde, yapının korunması ve gelecek nesillere aktarılması amacıyla büyük çaplı bir restorasyon projesi devam ediyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı Vakıflar Genel Müdürlüğü'nün yürüttüğü bu titiz çalışmaların en önemli ve kritik evresi bu hafta itibarıyla başladı. Bu aşamada, caminin görkemli kubbesindeki bazı pencerelerin sökülerek yerine geçici çelik kirişlerin monte edilmesi işlemine geçildi.

Restorasyonun Amacı ve Kapsamı

UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi'nde yer alan Ayasofya'nın eşsiz yapısını korumak, restorasyon çalışmalarının temel amacını oluşturuyor. Yapılan planlamalar ve Koruma Bölge Kurulu'nun onayladığı projeler doğrultusunda, caminin iç kısmında yer alacak çelik platform ile kubbe arasındaki bağlantıyı sağlamak üzere geçici çelik bir üst örtü imalatı yapılıyor. Bu önemli mühendislik çalışması, hem yapının bütünlüğünü koruyacak hem de ilerleyen süreçte yapılacak restorasyon faaliyetleri için sağlam bir zemin hazırlayacak.

Kritik Pencere Sökümü ve Montaj Süreci

Bu kritik aşamanın bir parçası olarak, kubbe üzerinde bulunan ve yapılan incelemeler sonucunda özgün olmadığı belirlenen mermer pencerelerin dikkatlice sökülmesine başlandı. Bu pencerelerin yerlerine, yapının ana taşıyıcı sistemini destekleyecek geçici çelik kirişler monte edilecek. Bu süreç, Ayasofya'nın yapım tekniği ve mevcut durumuna uygun olarak, en hassas yöntemlerle yürütülüyor. Yapılan çalışmalar, caminin mimari özelliklerine zarar vermeden, yapısal güvenliği en üst düzeyde sağlamayı hedefliyor.

Tarihi Dokunun Korunması Öncelikli Hedef

Sökülen mermer pencereler, tarihi yapıya özgü koruma prensipleri gereği titizlikle numaralandırılıyor. Bu şekilde, gelecekteki restorasyon veya restitüsyon çalışmaları için saklanmaları ve gerektiğinde tekrar kullanılabilmeleri sağlanıyor. Aynı zamanda, çelik kirişlerin ve taban elemanlarının montajı da eş zamanlı olarak gerçekleştiriliyor. Tüm bu işlemler sırasında, Ayasofya'nın orijinal yüzeylerinin korunmasına azami özen gösteriliyor. Kirişlerin yerleştirileceği pencere boşlukları ise dış etkenlerden korunmak amacıyla geçici ve güvenli kapatma sistemleriyle muhafaza altına alınıyor.

Geleceğe Yönelik Önemli Bir Adım

Ayasofya'daki bu kapsamlı restorasyon çalışmaları, sadece tarihi bir yapıyı korumakla kalmayıp, aynı zamanda gelecekteki uzay araştırmaları gibi alanlarda da önem taşıyan yapısal mühendislik ve koruma teknikleri konusunda değerli bilgiler sunmaktadır. Bu tür büyük ölçekli projeler, benzer tarihi yapıların korunması için de örnek teşkil etmektedir. Yapılan çalışmaların tamamlanmasıyla Ayasofya, hem mimari bütünlüğü korunmuş hem de yapısal olarak güçlendirilmiş bir şekilde gelecek nesillere miras bırakılacaktır. Bu durum, Türkiye'nin kültürel mirasının korunması açısından büyük bir başarıdır.

Editör Notu: Ayasofya'daki restorasyonun en kritik aşamasına geçilmesi, tarihi yapının korunmasına yönelik titiz çalışmaları gözler önüne seriyor. Bu gelişmeler, kültürel mirasın korunması açısından büyük önem taşımaktadır.