Bosna Hersek'te Tartışmalı "Sırp Cumhuriyeti Günü" Kutlandı

09.01.2026 By Mehmet ŞAHİN Dunya

Bosna Hersek'te Tartışmalı "Sırp Cumhuriyeti Günü" Kutlandı

Bosna Hersek'in Sırp Cumhuriyeti (RS) olarak bilinen entitesinde, 9 Ocak "Sırp Cumhuriyeti Günü" coşkusu yaşandı. Banja Luka kentinde düzenlenen etkinlikte, 2 bin 700 polis ve çeşitli askeri araçlar geçit törenine katıldı. Bu kutlamalar, ülkenin Anayasa Mahkemesi tarafından 2016 yılında "anayasaya aykırı" ilan edilmiş olmasına rağmen devam ediyor.

Anayasal Çatışma ve Tarihsel Gerilim

Bosnalı Sırpların, RS'nin kuruluş tarihi olan 9 Ocak'ı kutlama kararı, Boşnak toplumu tarafından tepkiyle karşılanıyor. Zira bu tarih, aynı zamanda Boşnaklara yönelik soykırımın başlangıcı olarak kabul ediliyor. Bu durum, ülkedeki etnik gruplar arasındaki hassas dengeyi daha da zorluyor.

Anayasa Mahkemesi Kararı ve Tepkiler

Bosna Hersek Anayasa Mahkemesi, 2015 yılında Demokratik Eylem Partisi'nin (SDA) başvurusu üzerine 9 Ocak'ın kutlanmasının anayasaya aykırı olduğuna hükmetti. Mahkeme, bu kutlamanın entite sınırları içinde yaşayan Sırp olmayan halklara karşı ayrımcılık oluşturduğunu belirtti. Ancak bu karara rağmen kutlamalar sürdürüldü.

Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic, anayasaya aykırı bulunan bu güne ilişkin bir kutlama mesajı paylaştı. Bu durum, uluslararası alanda da tepkilere yol açtı. Bosna Hersek Yüksek Temsilcilik Ofisi (OHR), RS'nin Anayasa Mahkemesi kararlarına yıllardır uymadığını vurgulayarak, kutlamaların suç teşkil ettiğini ifade etti.

Referandum ve Hukuki Süreç

Ayrılıkçı söylemleriyle bilinen eski RS Başkanı Milorad Dodik, 2016 yılında entite içinde bir referandum düzenledi. Bu referandumda, halkın büyük çoğunluğu 9 Ocak'ın "RS Günü" olarak kutlanması yönünde oy kullandı. Ancak Bosna Hersek Anayasa Mahkemesi, referandumu tanımayarak kutlamalara yasak getirdi. Bu hukuki süreç ve kararlar, Bosna Hersek'in siyasi geleceği açısından önemli bir dönüm noktası olarak görülüyor.

Bu olaylar, Bosna Hersek'teki siyasi gerilimlerin devam ettiğini gösteriyor. Ülkenin entite yapısı ve tarihsel miras, çözülmesi zor sorunlara yol açmaya devam ediyor. Bu tür kutlamalar, ulusal birlik ve beraberlik açısından da ciddi endişeler taşıyor.

Editör Notu: Bu haber, Bosna Hersek'teki siyasi ve tarihsel hassasiyetleri gözler önüne sererken, uluslararası hukukun ve anayasal kararların yerel yönetimler tarafından nasıl yorumlanıp uygulandığına dair önemli bir örnek teşkil ediyor.