Dışişleri Bakanı Fidan'dan ABD-İran Gerilimine İlişkin Kritik Değerlendirmeler

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, ABD ve İran arasındaki artan gerilime dair önemli açıklamalarda bulundu. İngiltere merkezli Financial Times gazetesine verdiği röportajda Fidan, nükleer anlaşma konusundaki olası uzlaşı zemininin altını çizdi. Bakan, Washington yönetiminin Tahran'ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerine belirli ölçülerde tolerans gösterebileceği yönündeki görüşünü paylaştı. Bu durum, bölgede yeni bir çatışma riskini azaltma potansiyeli taşıyor.

Nükleer Anlaşma Umutları ve Uzlaşı Sinyalleri

Bakan Fidan, ABD ve İran'ın nükleer anlaşma müzakerelerinde uzlaşmaya açık olduklarını belirtti. Ancak Fidan, ABD'nin tüm sorunları aynı anda çözme konusundaki ısrarının, nükleer dosyanın ilerlemesini engelleyebileceği uyarısında bulundu. Bu durumun bölgesel bir savaşa yol açma riskini artırabileceğini vurguladı. Öte yandan, Washington yönetiminin, İran'ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini tamamen durdurması yönündeki katı taleplerinde esnek davranmaya hazır olmasının, olumlu bir gelişme olarak değerlendirildiğini ifade etti.

Tahran'ın Anlaşmaya Yaklaşımı ve Türkiye'nin Rolü

Fidan, Tahran yönetiminin gerçek bir anlaşma yapma arzusunda olduğuna inandığını dile getirdi. 2015'teki anlaşmada olduğu gibi, uranyum zenginleştirme seviyelerine getirilecek kısıtlamaları ve sıkı denetimleri kabul etmeye hazır olduklarını düşündüğünü söyledi. ABD'nin, belirlenen sınırlar dahilinde İran'ın uranyum zenginleştirmesini tolere etme konusundaki istekliliğinin, olumlu bir adım olduğunu belirtti. Türkiye'nin bu süreçteki arabuluculuk rolünü sürdürdüğüne dikkat çekildi.

"Zorlamak Anlamsız" Mesajı ve Rejim Değişikliği Beklentisi

Bakan Fidan, İranlıların artık Amerikalılarla bir anlaşma yapma gerekliliğini kabul ettiğini ifade etti. Buna karşılık, Amerikalıların da İran'ın belirli sınırları olduğunu anladığını vurguladı. Bu noktada, tarafları zorlamaya çalışmanın anlamsız olacağını belirtti. Olası bir ABD saldırısı senaryosuna dair de değerlendirmelerde bulunan Fidan, rejim değişikliğinin gerçekleşeceğini düşünmediğini söyledi. Ancak, hükümet organlarının ve bazı diğer hedeflerin ağır hasar göreceği öngörüsünde bulundu. Yine de rejimin, siyasi bir varlık olarak işlevsel kalmaya devam edeceğini ekledi.

Nükleer Müzakerelerin Geçmişi ve Güncel Durum

İran ile ABD arasındaki nükleer görüşmeler, Haziran 2025'te yaşanan İsrail ve ABD'nin İran'a yönelik saldırıları sonrasında kesintiye uğramıştı. Bu görüşmeler, 6 Şubat'ta Umman'da yeniden gerçekleştirilmişti. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü'nün, Maskat'taki müzakerelerin, tarafların süreci devam ettirme kararıyla sona erdiğini belirttiği hatırlatıldı. Bu müzakereler, iki ülke arasındaki tansiyonun yükseldiği ve ABD'nin bölgedeki askeri yığınağını artırdığı bir dönemde gerçekleşmişti. Bu gelişmeler, bölgedeki hassas dengelerin Gundem açısından ne kadar kritik olduğunu gözler önüne seriyor.