Netanyahu Hükümeti Erken Seçim Tehlikesiyle Karşı Karşıya
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu liderliğindeki hükümet, meclisin Mart sonunda feshedilmesi ve erken seçime gidilmesi riskiyle karşı karşıya. Bu kritik durumu aşmak için 2026 yılı bütçesinin bu hafta mecliste ilk oylamasında onaylanması hedefleniyor. Hükümetin en geç 31 Mart'a kadar bütçeyi meclisten geçirmesi gerekiyor. Bütçenin ilk ve nihai onayları arasında en az 60 günlük bir süre şartı bulunuyor.
Bütçe Onayı ve Siyasi Baskılar
Netanyahu'nun bütçenin geçmesi için en büyük güvencesi, fenerbahce koalisyon ortağı olan ve dindar Yahudilerin askerlik görevinden muaf tutulmasını öngören yasanın çıkarılmasını talep eden "Haredi" partilerinin desteği. Bu partiler, askerlik yasası onaylanmadan bütçeye destek vermeyi reddediyor. Netanyahu, bu partilerin desteğini sağlamak adına askerlik yasasıyla ilgili görüşmelerin hızlandırılması ve yaklaşık iki hafta içinde nihai oylamaya sunulması için Dış İlişkiler ve Savunma Komitesi Başkanı Boaz Bismuth üzerinde baskı kuruyor.
Meclis Feshi ve Erken Seçim Senaryoları
İsrail'in önde gelen gazetelerinden Maariv, hükümetin kuruluşundan bu yana en hassas siyasi sınavıyla karşı karşıya olduğunu belirtiyor. Bütçe ve askerlik yasası krizlerinin hükümeti feshedilme ve erken seçime sürükleme tehdidi taşıdığı ifade ediliyor. Yedioth Ahronoth gazetesi ise Maliye Bakanlığı yetkililerine dayandırdığı haberinde, 2026 bütçesinin bu hafta ilk onaydan geçmemesi halinde, son mühlet olan 31 Mart'a kadar yasama sürecinin tamamlanmasının imkansız hale gelebileceği uyarısını yapıyor. Bu durum, İsrail'de genel son dakika haberlerinin artmasına ve erken seçim olasılığının yükselmesine neden oluyor.
Haredi Partilerinin Talepleri ve Netanyahu'nun Güvenceleri
18 sandalyeye sahip olan Haredi partileri (Şas ve Birleşik Tevrat Yahudiliği), hükümetin meclisteki çoğunluğu için kritik bir rol oynuyor. Bu partiler, askerlik yasası geçmeden bütçeye tam destek vermeyi kabul etmiyor. İsrail devlet televizyonu KAN'ın haberine göre, Netanyahu, dindar partilerin desteğini güvence altına almak için çeşitli vaatlerde bulundu. Haredi partilerinin bütçenin ilk oylamasında destek vermesi beklenirken, nihai onay için askerlik yasasının tamamlanmasını bir şart olarak koşuyorlar.
Haredilerin Askerlikten Muaf Tutulma Tartışması
İsrail yasalarına göre 18 yaşını dolduran her bireyin zorunlu askerlik hizmetini yerine getirmesi gerekiyor. Ancak Ultra-Ortodoks Yahudilerin (Haredi) askerlikten muaf tutulması, uzun yıllardır ülkede önemli bir tartışma konusu olmaya devam ediyor. İsrail Yüksek Mahkemesi, 25 Haziran 2024'te Haredi erkeklerin zorunlu askerlikten muaf tutulmasının yasal bir dayanağı olmadığına ve askerliğe uygun olanların göreve alınması gerektiğine karar vermişti. Hükümet, askere alınmaya uygun yaklaşık 80 bin Haredi erkekten 24 binine celp göndermiş, temmuz 2025 itibarıyla kalanına da emir göndereceği belirtilmişti. Haredilerin askerlikten muaf tutulmasını sağlayacak bir yasanın çıkarılmaması, bazı Haredi koalisyon ortaklarının hükümetten istifa etmesine ve meclis oturumlarını boykot etmelerine yol açmıştı.
Bu süreç, İsrail siyasetinde önemli bir dönüm noktası olabilir. Bütçenin geçmemesi durumunda erken seçim kaçınılmaz hale gelebilir ve bu da ülkenin siyasi istikrarını derinden etkileyebilir. Öte yandan, bu durum sondakikahaberlerin hızla yayılmasına ve kamuoyunda geniş yankı bulmasına neden oluyor.
