Suriye'de Dengeler Yeniden Kuruluyor: Uzmanlardan Kritik Değerlendirmeler
Suriye'de Dengeler Yeniden Kuruluyor: Uzmanlardan Kritik Değerlendirmeler
Suriye'de 2011'den bu yana devam eden iç savaşın ardından bölgedeki güç dengeleri köklü bir değişime uğruyor. Özellikle PKK'nın Suriye kolu PYD/YPG'nin 2014'te ilan ettiği "kanton"lar ve Türkiye'nin operasyonları ile bozulan "terör koridoru" planı, son gelişmelerle birlikte yeni bir boyut kazandı. Uzmanlar, Gundemdeki bu kritik süreci ve geleceğe yönelik olası etkilerini değerlendirdi.
Bölgesel ve Küresel Aktörlerin Rolü Değişiyor
Emekli Büyükelçi Uluç Özülker, Suriye'deki mevcut tablonun şekillenmesinde üç temel faktörün öne çıktığını vurguluyor. Birincisi, ABD'nin bölgedeki tutumunda gözlemlenen değişim. ABD'nin eskisi gibi doğrudan yönlendirici bir rol yerine daha geri planda kalmayı tercih etmesi dikkat çekiyor. Trump yönetiminin Türkiye'yi Orta Doğu meselelerinde güvenilir bir ortak olarak görmesi ve Türkiye'nin daha fazla rol üstlenmesini desteklemesi, bu değişimin önemli bir göstergesi olarak yorumlanıyor.
Türkiye'nin Sahadaki Kararlılığı ve Bölgesel Dönüşüm
Özülker, ikinci önemli faktör olarak Türkiye'nin Suriye'deki etkinliğini ve sahadaki kararlılığını gösteriyor. Türkiye'nin bölgedeki varlığı ve yürüttüğü iş birlikleri, bölgesel dengelerin belirlenmesinde kilit rol oynuyor. Üçüncü faktör ise genel Orta Doğu'daki dönüşüm. Trump'ın bölgeyi bir savaş alanı olmaktan çıkarıp barış alanı olarak sunma yaklaşımı, daha önce koşulsuz destek alan bazı aktörlerin konumunu da etkilemiş durumda. Bu gelişmelerin, Türkiye'nin bölgedeki etkisini artırması bekleniyor.
Yeni Gerçekler Daha Gerçekçi Politikalar Gerektiriyor
ANKASAM Başkanı Prof. Dr. Mehmet Seyfettin Erol, mevcut bölgesel ve küresel gerçekliklerin tüm aktörleri daha gerçekçi bir tutum izlemeye zorladığını belirtiyor. Erol'a göre, "Büyük Orta Doğu" ve "Büyük İsrail" projeleri dönemi Suriye'de sona ermiş durumda. ABD'nin artık İsrail üzerinden değil, kendi menfaatlerini merkeze alan bir politika izlediğini ifade eden Erol, bölgede karşılığı olmayan ham hayaller yerine tarihi, coğrafi ve konjonktürel gerçekliklere dayanan tercihler yapıldığını vurguluyor. Türkiye'nin sabırlı ve kararlı politikasının sonuçlarını almaya devam edeceği öngörülüyor.
"Cetvel Kırıldı": Yapay Sınırların Sonu Mu?
Suriye Uzmanı Ömer Özkızılcık, bir yılın terör örgütünün irrasyonel tutumu nedeniyle kaybedildiğini ancak gelinen noktada Ankara ve Şam'ın bir yıl önce teklif ettiği anlaşmanın gerçekleştiğini belirtiyor. Bu durumun, hem Suriye'nin toprak bütünlüğü hem de Türkiye'deki terörsüz süreç açısından büyük bir kazanım olduğunu vurgulayan Özkızılcık, kaybedenlerin maksimalist taleplere sahip olanlar ve İsrail olduğunu dile getiriyor. Tarihte emperyal güçlerin cetvelle çizdiği yapay sınırların (Afrika, Orta Doğu, Körfez, Güney Asya gibi) artık geçerliliğini yitirmeye başladığı yorumu yapılıyor.
Eğitim Alanında da Önemli Adımlar
Öte yandan, Yüksek Öğretim Kurulu (YÖK) Başkanı Erol Özvar, Suriye'nin kuzeyinde faaliyet gösteren Türk üniversitelerinin diplomalarının Suriye tarafından tanındığını duyurdu. Gaziantep Üniversitesi ve Sağlık Bilimleri Üniversitesi mezunlarının diplomalarının tanınmasının, hakların korunması açısından önemli bir gelişme olduğu belirtildi. Bu gelişme, bölgedeki normalleşme sürecinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Geleceğe Yönelik Beklentiler
Suriye'deki son gelişmeler, bölgenin geleceği açısından önemli bir dönüm noktası olarak görülüyor. ABD'nin değişen politikası, Türkiye'nin artan etkisi ve Suriye yönetiminin toprak bütünlüğünü sağlama çabaları, yeni bir bölgesel düzenin habercisi olabilir. Bu süreçte, sondakikahaberlerin yakından takip edilmesi, gelişmeleri anlamak açısından kritik önem taşıyor. Terör örgütlerinin bölgedeki etkisi azalırken, barış ve istikrarın tesisi için atılacak adımlar merakla bekleniyor. Bu değişim, sadece Suriye'yi değil, tüm son dakika haberleri takip edenler için de önemli ipuçları barındırıyor.