Hatay'da Depremin Ardından Kültür ve Sanat Hayatı Yeniden Yeşeriyor: Sanatçılar 'Buradayız' Diyor

HATAY - 6 Şubat'ta yaşanan büyük depremlerin ardından Hatay'ın yapısal dokusu büyük zarar görürken, kentin köklü kültür ve sanat yaşamı da derinden etkilendi. Pandeminin getirdiği zorlukların ardından gelen bu yıkım, birçok sanatçının ve yazarın şehri terk etmesine neden oldu. Ancak geride kalan bir grup sanatçı, kültür ve sanatın tamamen susmaması için imece usulüyle çalışarak direniş gösteriyor. Antakya Sanat Derneği'nden Tunay Devrim ve Edip Yeşil, bu zorlu süreci ve sanatın iyileştirici gücünü Milliyet'e anlattı.

Mekânsızlığa Rağmen Üretim: Halkın Olduğu Her Yer Sahne

Deprem, Antakya Sanat Derneği ve deprem sonrası kurulan Antakya Sanat Kolektifi'nin fiziksel mekânlarını da yok etti. Depremden hemen önce taşındıkları yeni binaları dahil olmak üzere tüm alanları yıkıldı. Kitaplıklardan sahne düzenine kadar titizlikle oluşturulan her şeyin enkaz altında kalmasına rağmen, bu durum sanatçıları yıldırmadı. Tunay Devrim, mekânsızlığın üretimsizliğe dönüşmediğini vurgulayarak, "Bir zamanlar halk mekâna gelirdi, şimdi biz halkın olduğu her yeri mekân kabul ediyoruz" dedi. Köy meydanları, sahiller, taziye evleri ve kırlar, etkinliklerin düzenlendiği yeni alanlar haline geldi. Bu durum, sanatın sadece kapalı salonlarda değil, yaşamın her alanında var olabileceğini gösteriyor.

Sanatın İyileştirici Gücü ve Direnişin Sembolü

Tunay Devrim, sanatın iyileştirici rolüne dikkat çekerek, insanlık tarihinin yıkımlar ve yeniden kuruluşlar tarihi olduğunu belirtti. "Her felaket kendi edebiyatını yaratır. Ağıtlar, türküler ya da yeni bir dil... Sözün gücü insanı delirmekten kurtarır; bireysel olduğu kadar toplumsal direnişe de güç verir" diyen Devrim'in bu sözleri, deprem sonrası bir duvara yazılan "Gitmedik, buradayız" cümlesiyle somutlaşıyor. Bu ifade, hem bir direniş simgesi hem de kente bağlılığın bir beyanı olarak öne çıkıyor. Bu durum, zor zamanlarda sanatın birleştirici ve iyileştirici gücünü gözler önüne seriyor.

Kolektif Hafıza Oluşturma Çabası: Sergi ve Felsefe Buluşmaları

Antakya Sanat Kolektifi, depremin hemen ardından Türkiye'nin dört bir yanından gelen sanatçıların katılımıyla oluşturuldu. Latife Tekin, Ahmet Telli, Ayşegül Tözeren ve Filistinli şair Sheika Helawy gibi birçok tanınmış isim, kentte şiir ve edebiyat buluşmalarına destek verdi. Üç yıldır Türk Tabipleri Birliği ile birlikte düzenlenen Antiochia Felsefe Buluşmaları da "Gönüllülük", "Dayanışma ve Ortak Varoluş", "Eşitlik" ve "Mizahla Dayanışma" temalarıyla devam ediyor. Depremin yarattığı yıkımı belgeleyen "Öyle Bir Yere Geldik Ki Hiçbir Sokağın Adı Yok" adlı sergi ise Türkiye içinde ve dışında izleyiciyle buluşmaya devam ediyor. Edip Yeşil, bu serginin amacının 11 ilde yaşanan yıkımı kayıt altına almak ve bu kayıtların kolektif bir hafızaya dönüşmesine katkı sunmak olduğunu belirtti. Sergi şu anda Bandırma'da sanatseverlerle buluşuyor.

Uluslararası Destek ve Tarihi Mirasın Korunması

Hatay'ın kültürel mirasının korunması için uluslararası düzeyde de adımlar atılıyor. Dünya Anıtlar Fonu, tarihi Antakya'nın kurtarılması için harekete geçti. Bu tür destekler, kentin sadece bugünü için değil, geleceği için de büyük önem taşıyor. Benzer şekilde, insanlığın kadim mirası olan Göbeklitepe ve Taş Tepeler gibi değerlerin tanıtımı, kültürel sürekliliğin sağlanması açısından kritik rol oynuyor.

Depremin yarattığı yıkıma rağmen Hatay'da sanat ve kültür yaşamının devam etmesi, direncin ve umudun bir göstergesi olarak kabul ediliyor. Sanatçıların imece usulüyle üretmeye devam etmesi, hem bireysel iyileşme sürecine katkı sağlıyor hem de toplumsal dayanışmayı güçlendiriyor. Bu çabalar, kentin kültürel kimliğinin korunması ve geleceğe taşınması açısından büyük önem taşıyor.