İran'da Ekonomik Sorunlar Kaynaklı Gösteriler Şiddetlenerek Devam Ediyor: Can Kayıpları Artıyor

İran'da, yerel para biriminin döviz kurları karşısındaki değer kaybı ve derinleşen ekonomik sorunlar nedeniyle Tahran Kapalı Çarşı'da başlayan protestolar, ülke geneline yayılarak şiddetlendi. 28 Aralık 2025'ten bu yana süren eylemlerde, İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA) verilerine göre hayatını kaybedenlerin sayısı 65'e yükseldi. Bu kayıpların 7'si 18 yaşından küçük olmak üzere toplam 50 eylemci ve 15 güvenlik görevlisini içerdiği bildirildi.

Gösterilerin Kapsamı ve Kayıplar

Ülkenin 31 eyaletine yayılan protestolar, geniş bir katılımla devam ediyor. Eylemler sırasında meydana gelen yaralanmaların büyük çoğunluğunun saçma ve plastik mermilerden kaynaklandığı belirtiliyor. Başkent Tahran'daki hastanelerin yaralılarla dolup taştığı gelen bilgiler arasında. Bu durum, gösterilerin ne denli yoğun ve sert müdahalelerle karşılaştığını gözler önüne seriyor.

İnternet Kesintisi Eylemleri Durduramadı

Perşembe akşamından beri süren internet erişim kesintisi, bilgi akışını olumsuz etkilese de eylemcileri durdurmaya yetmedi. Aksine, bazı görgü tanıklarına göre internetin kesilmesi, halkın yaşadığı can sıkıntısı ve hayal kırıklığını artırarak daha fazla insanı sokaklara döktü. Bu durum, yetkililerin aldığı önlemlerin beklenenin tersi bir etki yarattığını gösteriyor.

Ordu ve Hükümetten Sert Mesajlar

İran ordusundan yapılan son açıklamada, halkın birlik ve beraberlik içinde hareket etmesi gerektiği vurgulandı. Ordu ve diğer silahlı kuvvetlerin, sondakikahaberler açısından stratejik öneme sahip ulusal çıkarları, altyapıları ve kamu mallarını kararlılıkla koruyacağı belirtildi. Bu açıklama, hükümetin gösterilere karşı daha sert bir tutum sergilemeye hazırlandığı şeklinde yorumlanıyor.

Uluslararası Tepkiler ve ABD'den Destek

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran'daki protestocuları desteklediklerini belirterek, ABD Başkanı Donald Trump da İran halkına yardım etmeye hazır olduklarını ifade etti. Trump, İran'ın özgürlüğe yaklaştığına dair bir değerlendirme yaparak, ülkenin büyük sorunlarla karşı karşıya olduğunu belirtti. Ayrıca, İranlı liderlere yönelik sert bir uyarıda bulunarak, göstericilere ateş açılması durumunda ABD'nin de misillemede bulunabileceğini ima etti. Bu uyarı, ABD'nin İran'daki gelişmeleri yakından takip ettiğini ve olası bir şiddet artışına müdahil olabileceğini gösteriyor.

Avrupa Ülkeleri ve BM'den Kınama

İngiltere, Almanya ve Fransa liderleri ortak bir açıklama yaparak, İran güvenlik güçlerinin şiddet uyguladığına dair haberlerden duydukları derin endişeyi dile getirdiler. Protestocuların öldürülmesini kınayan liderler, İranlı yetkililerin halklarını koruma ve ifade özgürlüğüne saygı gösterme sorumluluğu olduğunu hatırlattılar. Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri sözcüsü de dünya genelinde barışçıl gösteri hakkının önemine ve hükümetlerin bu hakkı koruma yükümlülüğüne dikkat çekti.

Pehlevi'den Geçiş Süreci Vurgusu

İran’ın eski şahının oğlu Rıza Pehlevi, eylemcilere yönelik mesajlarını sürdürüyor. Pehlevi, amacın sadece sokaklara çıkmak olmadığını, şehir merkezlerini ele geçirmeye ve kontrol altında tutmaya hazırlanmak olduğunu belirtti. Kendisini bir iktidar adayı olarak değil, İran'ı otoriterlikten demokrasiye taşıyacak ulusal bir geçiş sürecinin emanetçisi olarak tanımlıyor. Bu durum, muhalefet içinde farklı stratejilerin ve beklentilerin var olduğunu gösteriyor.

Sosyal Medya Platformu X'ten Bayrak Değişikliği

Sosyal medya platformu X (eski adıyla Twitter), emojilerde kullanılan İran bayrağını değiştirdi. Bir kullanıcının talebi üzerine, platformun web sürümündeki bayrak, İslam devrimi öncesinde kullanılan aslan ve güneş simgeli bayrakla güncellendi. Bu sembolik değişiklik, uluslararası alanda İran'daki değişim beklentilerini ve muhalefetin sembollerine verilen desteği yansıtabilir. Bu gelişme, Gundemdeki önemli bir detay olarak dikkat çekiyor.