Kamu-Özel İşbirliği Projeleriyle 39 Milyar Dolarlık Kazanç Elde Edildi
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, TBMM Genel Kurulu'nda yaptığı sunumda, Kamu-Özel İşbirliği (KÖİ) projelerinin ülkeye sağladığı devasa ekonomik faydayı gözler önüne serdi. Son 23 yılda ulaştırma ve haberleşme alanına yapılan yaklaşık 300 milyar dolarlık yatırımın büyük bir kısmının KÖİ modeliyle gerçekleştirildiğini belirtti. Bu model sayesinde, tamamlanan 71 projenin mevcut piyasa koşullarında yeniden inşa edilme maliyetinin 90 milyar dolara ulaşacağı, ancak KÖİ ile bu projelerin maliyetinin 51 milyar dolar olarak gerçekleştiği aktarıldı.
Ulaştırma Sektöründe KÖİ'nin Rolü
Bakan Uraloğlu, 4 ana sektörde hayata geçirilen KÖİ projelerinin bugünkü değerinin 51 milyar dolar olduğunu vurguladı. Emtia fiyatlarındaki döviz bazlı artışlar göz önüne alındığında, aynı projelerin güncel maliyetinin iki katına, yani 90 milyar dolara çıkacağı hesaplandı. Bu durum, KÖİ modelinin maliyet etkinliğini açıkça ortaya koyuyor. Uraloğlu, bu projelerin yalnızca kamu bütçesiyle finanse edilmesi durumunda ciddi gecikmeler yaşanabileceğini veya hiç gerçekleştirilemeyebileceğini belirtti.
39 Milyar Dolarlık Net Kazanç
Kamu-Özel İşbirliği modelinin, projelerin zamanında tamamlanmasını sağlayarak ülkeye 39 milyar dolarlık önemli bir ekonomik katkı sunduğunu ifade eden Bakan Uraloğlu, bu kazancın, projelerin kamu bütçesiyle uzun yıllara yayılması durumunda oluşacak maliyet artışlarından kaynaklandığını açıkladı. Bu model, altyapı yatırımlarının hızlanmasını ve ülke ekonomisine doğrudan katkı sağlamasını mümkün kılıyor. Bu durum, ülkenin kalkınması için stratejik bir öneme sahip.
Havalimanı Projelerinden Rekor Gelir
KÖİ projelerinin sadece yapım değil, aynı zamanda bir finansman modeli olduğunu belirten Uraloğlu, özellikle havalimanı projelerinden elde edilen gelirlerin hazineye önemli katkılar sağladığını dile getirdi. İstanbul ve Esenboğa havalimanlarından elde edilen 137 milyon Euro'luk ek gelir ile birlikte, bugüne kadar bu projelerden toplam 3 milyar 428 milyon Euro kira geliri elde edildiği açıklandı. Bu sayede, havalimanı KÖİ projeleri aracılığıyla hazineye yaklaşık 3,57 milyar Euro'luk bir katkı sağlandığı belirtildi. Bu rakamlar, KÖİ modelinin finansal sürdürülebilirliğini destekliyor.
Otoyol Projelerinde Öngörülerin Üzerinde Trafik
Bakan Uraloğlu, KÖİ modeliyle inşa edilen otoyolların hizmete girdiği tarihten bu yana garanti edilen trafik hacimlerini aştığını da paylaştı. İstanbul-İzmir Otoyolu'nda %163, Ankara-Niğde Otoyolu'nda %87 ve Avrasya Tüneli'nde %106'lık trafik artışları kaydedildi. Diğer otoyol projelerinde de benzer şekilde öngörülerin üzerinde trafik gerçekleştiği bilgisi verildi. Bu durum, projelerin sadece altyapısal değil, aynı zamanda ekonomik canlılık üzerindeki olumlu etkisini de gösteriyor.
Projelerin Devlete Devri ve Gelecek Vizyonu
Bakan Uraloğlu, Yavuz Sultan Selim Köprüsü, Kuzey Marmara Otoyolu ve Menemen-Aliağa-Çandarlı Otoyolu gibi projelerin işletme sürelerinin tamamlanmasının ardından devlete devredileceğini belirtti. Bu devir işlemleriyle birlikte, bakanlığın kendi yatırım bütçesinden daha fazlasını elde edeceğini öngördüğünü söyledi. Uraloğlu, bu projelerin tamamının milletin malı olduğunu ve işletme süreleri sonunda kamuya geri döneceğini vurguladı. Bu uzun vadeli planlama, ülkenin altyapı yatırımlarının sürdürülebilirliğini güvence altına alıyor.
Kamu-Özel İşbirliği projelerinin, Türkiye'nin altyapı gelişiminde kritik bir rol oynadığı ve önemli ekonomik kazanımlar sağladığı bu sunumla bir kez daha ortaya kondu. Bu modelin, gelecekte de ülkenin kalkınma hedeflerine ulaşmasında kilit bir unsur olması bekleniyor. Bu tür projeler, son dakika haberler arasında da sıkça yer alarak kamuoyunun dikkatini çekmeye devam ediyor.
